captcha image

Hasło zostanie wysłane na twojego e-maila.

 

Siła odśrodkowa. Fot. Calzz

Siła odśrodkowa. Fot. Calzz

Niby mamy z nią do czynienia bardzo często. Ilekroć samochód, którym jedziemy zakręca, czujemy, że coś nas wypycha na zewnątrz łuku, po którym się poruszamy. Przy małych prędkościach siła jest niemal niezauważalna, ale o tym, jak może być niebezpieczna przy dużej prędkości, przekonać się można gdy trafi się na źle zbudowaną drogę. Te dobrze zrobione są specjalnie wyprofilowane – ich dłuższa krawędź, ta na zewnątrz łuku, jest celowo uniesiona i cała powierzchnia drogi lekko się nachyla ku środkowi. Dzięki temu tarcie i grawitacja równoważą siłę odśrodkową pozwalając samochodowi bezpiecznie pokonać zakręt przy dużej szybkości.

Szczególnie spektakularną prezentację siły odśrodkowej możemy zobaczyć podczas lotu samolotem pasażerskim. Jeśli zasunięte są w nim osłony okien, a pilot ma wyczucie i dobrze zna swój fach, to pasażerowie nie poczują nawet głębokiego zakrętu, podczas którego samolot pochyla się o 30 stopni. Co więcej szklanki z wodą (winem, piwem czy whisky) stojące na stolikach niczego nie wskażą – ciecz pozostanie równoległa do dna szklanki. To oczywiście zasługa siły odśrodkowej, które przeciwstawi się grawitacji.

Choć powinniśmy być dobrze obeznani z siłą odśrodkową, to okazuje się, że traktujemy ją czasem z dużą beztroską graniczącą z głupotą.

Co robi większość z tych nieszczęśników? Lekceważy siłę odśrodkową. Żywią przekonanie, że skoro potrafią zawisnąć na linie, to potrafią się też na niej utrzymać wykonując skok w stylu Tarzana. Wtedy jednak oprócz przyciągania ziemskiego trzeba uwzględnić siłę odśrodkową, która sprawia, że nasze ręce muszą utrzymać większy ciężar. W dodatku siła działająca na nie jest tym większa, im większa jest prędkość, z jaką bujamy się na linie.

Co więcej skok, który chcielibyśmy wykonać na wprost często kończy się wirowaniem wokół punktu zaczepienia liny. A to – oczywiście – daje dodatkową siłę działającą na nasze nieszczęsne ręce.

Jest jednak jeszcze jeden przypadek, który świadczy o tym, jak bardzo niektórzy nie potrafią docenić siły odśrodkowej. To połączenie skłonności do amatorskiej kaskaderki z karuzelami na placach zabaw. Jeśli do tego jeszcze dołączymy porządny napęd taki jak tylne koło motocykla, to nieszczęście gotowe:

Już przy tempie rzędu jednego obrotu na sekundę siła działająca na siedzących zaczyna przekraczać możliwości ludzkich mięśni. W dodatku niezawodna siła odśrodkowa wypycha delikwentów na zewnątrz, a im dalej znajdujemy się od osi obrotu, tym działają na nas większe siły. Dlatego gdy już zostaniemy wyrwani przemocą z naszej, pozornie bezpiecznej, pozycji nie mamy szans do niej wrócić i cała zabawa niemal na pewno musi skończyć się bolesnym wystrzeleniem z karuzeli.

Jeśli chcecie uniknąć takich wpadek, to nie próbujcie tego w domu. A jeśli chcecie uczyć się błędach innych, to oglądajcie dziś o 21:00 na National Geographic Channel premierową „Anatomię głupoty według Richarda Hammonda”.

A na koniec bliska krewna siły odśrodkowej – siła dośrodkowa. Równie niebezpieczna 😉

 

 

Tekst jest elementem współpracy z National Geographic Channel. Partner nie miał wpływu na treść ani opinie, które wyrażamy.

Bardzo niedoceniana siła odśrodkowa
3.5 (70%) 2 głosów

Czego u nas szukaliście?

3
Dodaj komentarz

avatar
 
3 Comment threads
0 Thread replies
0 Followers
 
Most reacted comment
Hottest comment thread
3 Comment authors
DeezRadzikartb Recent comment authors

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

  Subscribe  
najnowszy najstarszy oceniany
Powiadom o
artb
Gość
artb

Aby ciało poruszające sie po lini prostej “przekonać” do zakrętu należy przyłożyć siłę o wektorze prostopadłym do kierunku ruchu i ta siła to siła DOśrodkowa. Tzw siła ODśrodkowa to “naturalna” (wynikająca z I zasady dyn. Newt.) tendencja ciała do powrotu do ruchu po linii prostej czyli siła o przeciwnym zwrocie do tej pierwszej. Tak więc siła DO i OD (środkowa) to ta sama siła różniąca się wyłącznie zwrotem.

Radzik
Gość
Radzik

Dokładnie, tak uczono na fizyce, że siła jest dośrodkowa. Ale obecnie nic nie jest pewne…..

Deez
Gość
Deez

Jak poniżej. Obserwacja “siły odśrodkowej” jest jedynie wynikiem istnienia bezwładności ciała.

Nie ma więcej wpisów