captcha image

A password will be e-mailed to you.

 

Filary Stworzenia - zdjęcia z 2014 i 1995 roku. Fot NASA, ESA/Hubble and the Hubble Heritage Team/NASA, ESA/Hubble, STScI, J. Hester and P. Scowen (Arizona State University)

Filary Stworzenia – zdjęcia z 2014 i 1995 roku. Fot NASA, ESA/Hubble and the Hubble Heritage Team/NASA, ESA/Hubble, STScI, J. Hester and P. Scowen (Arizona State University)

Na pewno znacie to zdjęcie – „Filary stworzenia”. Fotografia zrobiona w 1995 roku przez Teleskop Hubble’a stała się niemal ikoną badań kosmosu. Teraz zespół teleskopu postanowił powtórzyć tamto zdjęcie korzystając z nowych możliwości, jakie w ciągu tych 20 lat Hubble zdobył.

7000 lat świetlnych od Ziemi, w Mgławicy Orzeł, znajdują się gigantyczne słupy gazu i pyłu, w których rodzą się gwiazdy. Rozjaśniają je świecący tlen, wodór i siarka. Te struktury są stale rzeźbione i zmieniane przez promieniowanie młodych gwiazd rodzących się wewnątrz oraz wiatr starych gwiazd otaczających Filary. Wkrótce – ledwie za kilka milionów lat – monstrualne słupy zupełnie się rozwieją.

Takie miejsca są częste w kosmosie, ale te okazały się być wyjątkowo fotogeniczne. Jednak sprzęt, którym dysponował Teleskop Hubble’a w 1995 roku to dziś już zabytek. W 2009 roku zamontowano w teleskopie nowe urządzenie, Wide Field Camera 3. Dało ono możliwość robienia znacznie lepszych i ostrzejszych zdjęć w paśmie światła widzialnego. To właśnie tym sprzętem wykonano niedawno nowe zdjęcia Filarów Stworzenia. Panie. Panowie. Oto ono:

Nowe zdjęcie Filarów Stworzenia. Fot. NASA, ESA/Hubble and the Hubble Heritage Team

Nowe zdjęcie Filarów Stworzenia. Fot. NASA, ESA/Hubble and the Hubble Heritage Team

Co się zmieniło? Przede wszystkim same Filary. Choć 20 lat w skali kosmosu to moment, to precyzyjne porównanie starych i nowych zdjęć pozwala dostrzec zachodzące w nich zmiany. Nowa fotografia jest ostrzejsza, ma lepszy kontrast i kolory.

Ale skoro już wracamy do Filarów, to czemu by nie spojrzeć na nie inaczej? Teleskop Hubble’a może też obserwować kosmos w podczerwienie – to pasmo pozwala patrzeć na wylot przez chmury gazu i pyłu by dostrzec to, co dzieje się wewnątrz. A tam zapalają się nowe gwiazdy, które powoli niszczą Filary Stworzenia rozrywając je od środka.

Zdjęcie w podczerwieni pokazuje też pełne gwiazd tło Filarów i ich strukturę wewnętrzną – widać, że górne części każdego z nich zbudowane są z gazu i pyłu o bardzo dużej gęstości.

Nowe zdjęcie Filarów Stworzenia zrobione w podczerwieni pokazuje ich wewnętrzną strukturę. Fot. NASA, ESA/Hubble and the Hubble Heritage Team

Nowe zdjęcie Filarów Stworzenia zrobione w podczerwieni pokazuje ich wewnętrzną strukturę. Fot. NASA, ESA/Hubble and the Hubble Heritage Team

Warto jeszcze zobaczyć film, który opowiada o tworzeniu zdjęć i pokazuje różnice między starymi a nowymi fotografiami. Szczególnie polecam fragment, w którym widać usytuowanie Filarów na Drodze Mlecznej, który uświadamia, jak ogromna jest nasza galaktyka:

Dla najbardziej wytrwałych – na tej stronie NASA można znaleźć odnośniki do oryginalnych fotografii. Niektóre z nich mają po 450 MB, więc – jakoś tak – nie zamieściliśmy ich tutaj 🙂

 

Czego u nas szukaliście?

0 0 vote
Article Rating
Subscribe
Powiadom o
guest

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.

8 komentarzy
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
zapytowywuję
zapytowywuję
5 lat temu

skąd się wzięły te zagęszczenia gazu i pyłu? to że się rozwiewają – OK. Ale od czego się zaczęło? że nagle w jednym miejscu takie zagęszczenie?

Crazy Nauka
Crazy Nauka
Reply to  zapytowywuję
5 lat temu

Być może skupienie powstałe pod wpływem fali uderzeniowej? Nie wiem, muszę poszukać.

zapytowywuję
zapytowywuję
Reply to  Crazy Nauka
5 lat temu

koniecznie:) ja szukałem, ale moje obeznanie w poszukiwaniu źródeł wiedzy w tym zakresie jest mierne i nie znalazłem żadnej satysfakcjonującej teorii. A swoją drogą to ciekawe, że wszyscy zachwycają się widokiem filarów (bo jest czym!) ale dużo mniejsza liczba ludzi pyta o przyczynę jego powstania:)
jeżeli fala uderzeniowa, to cóż to musiały być za zderzające się ciała i jaka była ich gęstość skoro teraz w pyle rodzą się gwiazdy (i co za tym idzie całe układy z upływem czasu). na to wszystko musiało wystarczyć materii zderzających się ciał.

Crazy Nauka
Crazy Nauka
Reply to  zapytowywuję
5 lat temu

Fala uderzeniowa może być efektem np. wybuchu gwiazdy. Również promieniowanie gwiazdy wytwarza ciśnienie.

zapytowywuję
zapytowywuję
Reply to  Crazy Nauka
5 lat temu

no ok – to się zgadza ale aż taka ilość materii „przesunięta” ciśnieniem wynikającym z promieniowania gwiazdy? skoro rodzą się gwiazdy i układy planet to musi wystarczyć na to wszystko materii. dużo tego. ot co:)

Łukasz
Łukasz
Reply to  zapytowywuję
5 lat temu

Jak nagle? Cały kosmos stale pracuje. Coś się tworzy, a coś przestaje istnieć.

zapytowywuję
zapytowywuję
Reply to  Łukasz
5 lat temu

„Nagle” w kontekście wielomilionowoletnich procesów zachodzących w kosmosie. O to mi chodziło. Za kilka milionów lat slupy zostaną rozwiane. Ale przecież skądś się wzięły?
Pzdr

Nihil
Nihil
Reply to  zapytowywuję
17 dni temu

Wiem, że komentarz stary…. ale może ktoś inny tu zajrzy. Mgławice powstają najczęściej po wybuchu supernowych. A potem z mgławic powstają nowe gwiazdy i cykl się powtarza.

Nie ma więcej wpisów
8
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x